Zza rozsuwanych drzwi oglądałam historie taty.
Uwielbiałam je.
KAMINARIMON BRAMA GROMÓW
Przyszedł właściciel domu.
KLUB RAKUGO
Chciał pożyczyć moje narzędzia. Też coś.
Pomyślałem sobie:
„Chyba będzie coś strugał”.
Więc się zgodziłem. „Bierz”.
Ale dłubać w drewnie w tym wieku…
Chyba nie kojarzy.
Sam nie kojarzysz.
Nie czepiaj się, dobrze?
Drętwo.
Jesteś zbyt drętwy, Shin.
Drętwy?
Tak. Zbyt sztywny.
Rozumiem.
EGZAMIN NA SHIN'UCHI
Wkrótce egzamin, do tego masz dorastającą córkę,
nic dziwnego, że jesteś stremowany.
Musisz popłynąć. „Ziuu”, a potem „bam!”. Daj z siebie wszystko!
Dziękuję za radę.
Pokłada w nim pani nadzieje.
Ja tam nie byłem zachwycony. Nie widzę w nim nic specjalnego.
Dziś faktycznie słabo mu poszło.
To jaki w tym sens?
Bo wiem, na co go stać.
Marnuje talent w takiej spelunie.
Dzwonią ze szkoły Akane?
SZKOŁA PODSTAWOWA MITSUE
Co?
SALA SPOTKAŃ
Jak śmiesz tak mówić?
Jak możesz…
- Mówię tylko… - Słucham?
Nie próbuj się tłumaczyć!
- Przez ciebie płacze. - Pani Ozaki, spokojnie.
Nie jest ci przykro?
- Dzisiejsza młodzież. - Nie słucha mnie pani.
No dobra.
Zademonstruję. Może to coś da.
Co takiego?
Wszystko zaczęło się na piątej lekcji. Na japońskim.
Mieliśmy odczytać nasze wypracowania na temat: „Kto jest dla ciebie wzorem”.
„Kto jest dla mnie wzorem”. Akane Osaki, klasa 5-3.
Dla mnie wzorem jest mój tata.
Jest rakugoką. Opowiada na scenie zabawne historie rakugo.
To ma być twój wzór? Żenada.
Mama mówi, że twój ojciec to bumelant.
To ma być twój wzór?
Bumelant? Co to znaczy?
Nawet nie wiesz?
Że jest złym ojcem, a do tego bezrobotnym.
Że co?
Rety!
Dokładnie tak było.
To nie znaczy, że musiałaś doprowadzić go do łez.
Udajecie niewinne ofiary, a przecież to on zaczął.
Wypraszam sobie takie chamskie…
Wystarczy.
Tato? No co?
Przepraszam, panie Yanagiya.
Akane wiecznie sprawia kłopoty.
Panią też przepraszam w imieniu córki.
Tato, te głąby…
„Głąby”?
Tak się nie mówi, nieważne, co się stało.
Przecież wiesz, Akane.
Przynajmniej pan jest rozsądny, nie to co córka.
Pan Yanagiya powiedział mi, co się stało.
Pani i pani syn nie przebierali w słowach.
Oboje powinniśmy się poprawić i nie przynosić dzieciom wstydu, prawda?
AKANE OSAKI, KLASA 5-3
SALA SPOTKAŃ
Pójdziemy już.
Chodź, Akane.
Weź swoje rzeczy.
Dobrze.
Pyszne.
Jedz, zanim się rozpuści.
Przepraszam.
Nerwy mi puściły, bo nie słuchali, jaki jesteś super.
I tylko przyniosłam ci wstyd.
No coś ty.
Za młoda jesteś, by przejmować się tym, jak ja się czuję.
W rakugo istnieją trzy stopnie wtajemniczenia.
Najpierw jest zenza, potem futatsume i na koniec shin'uchi.
Ty masz stopień futatsume, prawda?
Brawo, zapamiętałaś.
Niedługo odbędzie się egzamin na stopień shin'uchi.
Jeśli zdam, zostanę shin'uchi, głównym wykonawcą.
A to oznacza lepszą gażę.
Będę więcej zarabiał.
I przestaną źle o mnie mówić.
Więc o mnie się nie martw.
Głowa do góry.
Idę poćwiczyć. Odrób lekcje.
Dobra.
Super.
No właśnie.
Muszę być shin'uchi.
NIE BYĆ BUMELANTEM
Muszę.
Inaczej nigdy…
Dobra, przećwiczmy dzisiejszy program.
Hej, Yota!
Yotaro? Yota!
Jadłam curry udon na lunch i teraz mam plamę.
Pani Ozaki nieźle się wściekła. Daruj sobie, kobieto.
Dajcie spokój, Akane i Tohru. Nic do was nie dociera?
Już jestem.
Kurczę. Znowu curry?
To jakaś obsesja?
Co ja z wami mam?
Czekaj, Yota, jak tam wlazłeś?
Nie próbuj forsować drzwi.
Wejdź od tyłu.
Patrz, jak się to robi.
- Cóż… - Cóż…
- Halo! - Widzę.
Halo!
- Przepraszamy. - Tata jest sam w pokoju.
Mimo to
ja widzę tam trzech ludzi.
Z każdym ruchem ciała
zmienia się jego wyraz twarzy, głos i brzmienie.
Złośnik, choleryk i lekkoduch.
Wychodzą z niego różne postaci.
Super!
Istna magia.
Nie chcę, przecież mówię!
Jak on to robi?
Halo? Mama wróciła.
Ratunku. Otaczają mnie maniacy rakugo.
Ale co się dziwić.
To już za tydzień.
EGZAMIN NA SHIN'UCHI SZKOŁY ARAKAWA
- Smacznego! - Smacznego!
Pycha.
To prawda. Udało się, nie?
Dobranoc!
Tohru, obudź się.
Wstawaj.
Miałeś ćwiczyć. Będziesz spał?
Będę ćwiczył.
To zaczynaj. Późno już.
Ja idę spać, dobrze?
A czytałeś wypracowanie Akane?
Co? Nie.
„KTO JEST MOIM WZOREM” - AKANE OSAKI MÓJ TATA.
PROGRAM DNIA
HALA SAIWAI
SZKOŁA ARAKAWA
Tędy do zapisów!
Spójrz, to tata!
Większy niż w domu.
Nie wydaje mi się.
Podziwiam entuzjazm.
SHIGUMA ARAKAWA
Mistrz Shiguma.
Miło znów cię widzieć, Masaki.
SALA EGZAMINACYJNA
Minęło sporo czasu. Dziękuję za opiekę nad mężem.
To nie moja zasługa.
Jak ten czas leci.
- Mistrzu, gdzie tata? - Przestań.
ZIELONY POKÓJ 2
Zajęty jest.
Lepiej go nie rozpraszać.
Egzamin na stopień shin'uchi w szkole Arakawa.
Każdy występ jest oceniany przez widownię i mistrzów.
Sumują punkty
i tylko ci, których talent będzie doceniony, zostaną shin'uchi.
W tym roku głównym sędzią jest przełożony mojego mistrza.
Witamy.
Jeden z najlepszych rakugoków swojego pokolenia…
Issho Arakawa.
ISSHO ARAKAWA
I co z tego?
Pamiętaj, jak wiele poświęciłeś, by być tu dzisiaj.
Nie trać wiary w swój kunszt.
Ale…
co, jeśli nawalę?
Nie!
Zgłupiałem? Czemu w ogóle tak myślę?
Muszę to zrobić.
Nie ma innego wyjścia!
SZKOŁA ARAKAWA EGZAMIN NA SHIN'UCHI
No dobrze, zaczynajmy.
Czas na egzamin na shin'uchi w szkole Arakawa.
Oto pierwszy wykonawca.
SHINTA ARAKAWA
Idę na pierwszy ogień.
Nazywam się Shinta Arakawa.
To nie jest zwykły występ.
Atmosfera jest gęsta i złowroga.
Najgorsze jest
krytyczne spojrzenie widzów.
Słońce świeci, w powietrzu czuć wiosnę,
a wy siedzicie i oglądacie te wypociny.
Doceniam to.
- Kurczę… - Nie siadło?
- Przyznam… - Szukam dziury w całym?
Wasz głos może zmienić moje życie.
Głupku! Nie myśl tak!
Czuję się jak polityk.
Gdzie mój postulat?
Liczy się dobry wstęp, makura.
Jestem tylko marnym rakugoką.
- Umiem tylko mielić ozorem. - Za szybko.
W sumie to jak polityk!
Słaba reakcja.
- Przesadzam? - Zagłosujcie!
- Co teraz? Klapa. - Na mnie, Shintę Arakawa!
- Jak tak pójdzie… - To…
A psik!
Ten głos…
Akane mnie naśladuje?
Tak.
Aż tak się nie znam, ale dobrze jej idzie.
Może nawet lepiej od ciebie.
Już po mnie.
Spiesz się i awansuj na shin'uchi.
Łatwo ci mówić!
Nie masz wyjścia! To dla Akane.
Dla Akane?
Nic nie rozumiesz?
Jesteś jej idolem.
Chce się tobą chwalić.
Przy mnie możesz się rozklejać i narzekać,
ale przynajmniej przy niej odgrywaj fajnego tatę.
Kogoś tam chyba przewiało.
- Ale chłód ma swoje zalety. - Co?
Nie ma to jak gorąca sake w zimny dzień.
Wychylasz szklaneczkę za szklaneczką.
Ani się obejrzysz, a lądujesz w raju.
- Kto by tego nie znał… - Zmienił ton.
To przepis na porażkę.
Skarbie.
No już, obudź się.
Czego chcesz?
Nie możesz delikatniej? Co jest?
Tylko bez takich, głuptasie.
Skończył wstęp i przeszedł do sedna.
Dobra, wstaję.
SHINTA ARAKAWA
SHIBAHAMA
Katsugoro, zdolny rybak, którego pijactwo wpędziło rodzinę w długi,
znajduje sakiewkę z monetami na plaży w Shiba
i odzyskuje smykałkę do interesów.
Pokrzepiająca historia. Sentymentalne ninjo-banashi.
Zajmij się domem.
Dobrze. Trzymaj się, skarbie.
Widok męża, który po długim czasie wychodzi znów do pracy,
sprawił żonie ogromną ulgę.
Jej powieki robią się coraz cięższe
i gdy już miała zasnąć…
Hej, skarbie! To ja! Wpuść mnie, kochanie!
Już. Chwileczkę.
Już idę.
O co chodzi, mój drogi?
Nieważne. Zamknij drzwi na klucz!
Nikogo nie wpuszczaj!
EGZAMIN NA SHIN'UCHI SHINTA ARAKAWA
PRZEDSTAWIENIE SHIBAHAMA
Pominął scenę, w której Katsugoro znajduje na plaży sakiewkę.
Rzecz jasna, nic w tym złego.
Jeśli masz wprawę,
możesz zmieniać postaci, a nawet zakończenie.
Na tym polega proces twórczy.
Jednakże
scena, w której Katsugoro udaje się na brzeg rzeki,
pozwala widowni poznać piękno plaży Shiba.
To kluczowy moment w całej opowieści.
Jak można pominąć jedyną scenę z plażą Shiba w historii Shibahama?
- To jak kanapka bez niczego. - Wkurzył się.
Nie podoba mu się taki zabieg.
Rozumiem, czemu tak zrobił.
Poświęcił jedną z najlepszych scen, żeby móc się popisać.
Chwileczkę, skarbie.
Pominął opis scenerii…
Obudziłam cię,
ale nie poszedłeś do pracy, prawda?
Na plażę Shiba.
…żeby skupić się na postaciach.
Mówiłem ci rano…
Obudziłam cię, a ty nie poszedłeś.
Shinta ma zdolności aktorskie.
Pomijając główną scenę
i skupiając się na postaciach, co jest jego specjalnością,
udało mu się porwać widownię.
Odważny wybór jak na okoliczności.
Ale to, jak ukazuje żonę…
To mama.
Co?
Tata…
odgrywa ciebie.
Akane, Masaki, widzicie to?
Od kiedy 13 lat temu zacząłem naukę u mistrza Shigumy,
całkiem oddałem się rakugo.
SHIGUMA
To koszmar, że nie odniosłem zbytnich sukcesów.
Ciułam grosze.
Ale Masaki nigdy nie kazała mi z tym skończyć.
A Akane…
„Kto jest dla mnie wzorem”.
Akane Osaki, klasa 5-3.
Najbardziej na świecie szanuję swojego tatę.
Jest rakugoką. Opowiada na scenie zabawne historie rakugo.
Co dzień mnie rozśmiesza.
Marzy o tym, by zostać shin'uchi.
A ja marzę o tym, by jego marzenie się spełniło.
Uwielbiam mojego tatę!
Choć jestem, kim jestem,
Akane kocha mnie całym sercem.
Odwdzięczę się za miłość i wsparcie.
Jako ojciec i rakugoka.
Wszystko, co dotąd zdobyłem,
umiejętności, doświadczenie…
Dziś wszystko to pokażę
i zostanę shin'uchi!
Skończę już. Załamałbym się, gdyby to wszystko okazało się snem.
Super!
Tata wymiata!
HALA SAIWAI
Dziękuję za cierpliwość.
Mamy wyniki!
Uda mu się, prawda? Musi mu się udać!
Opanuj się.
W celu ogłoszenia wyników zapraszam…
Mistrzu Issho Arakawa, bardzo proszę.
WYNIKI EGZAMINU
Działa.
Dziękuję bardzo za udział w egzaminie na stopień shin'uchi szkoły Arakawa.
Jestem wam niezwykle wdzięczny.
Dawno nie miałem okazji oglądać młodego narybku na scenie.
Przyznam, że dało mi to do myślenia.
Ale nie ma co przedłużać.
Przejdźmy do ogłoszenia wyników.
Każdy z dzisiejszych wykonawców…
zostaje wydalony ze szkoły.
Dobry żarcik, mistrzu…
Ci partacze skazali widownię na istne katusze,
za co najmocniej przepraszam.
To by było tyle.
Mistrzu, zaczekaj!
Co się dzieje? Co znaczy „wydalony”?
Powiedz, mamo!
Mamo?
Tohru…
HALA SAIWAI
Co to ma znaczyć?
„Wydalony”? Shinta jest moim uczniem!
Za kilka dni uczestnicy egzaminu mają być oficjalnie wydaleni.
Nie możesz wydalić mojego ucznia!
Twój uczeń to jakaś żałosna pomyłka.
Nigdy nie podano konkretnej przyczyny.
Zrujnował Shibahamę.
Co? Poważnie?
Shinta…
To niemożliwe!
To jakiś żart? Powiedz, że to tylko żart!
Tamtego dnia
rakugoka Shinta Arakawa odszedł na dobre.
Tamtego dnia
rakugoka Shinta Arakawa odszedł na dobre.
Ale…
to nie koniec tej historii.
ISSHO ARAKAWA WYSTĘP SOLOWY
ISSHO ARAKAWA
Tak naprawdę…
to dopiero początek…
mojej historii!
Historyjki Akane.
Tato, mam pytanie.
O co chodzi?
Skąd się wzięła nazwa „rakugo”?
Jak wiesz, każde rakugo zawiera puentę, czyli ochi.
Dawniej używano nazwy otoshibanashi.
Z czasem zaczęto używać skróconej formy „rakugo”.
Ach tak. Następne pytanie!
Nie drętwieją ci nogi od długiego klęczenia?
Drętwiałyby mi, gdybym siedział nieruchomo,
ale podczas występów często zmienia się pozycje.
To zapobiega drętwieniu i mrowieniu.
Rozumiem. Następne pytanie!
Słucham, panno Akane.
Czemu podczas występu zdejmujesz haori?
Po co w ogóle je zakładać, skoro i tak je zdejmujesz?
Żeby zrobić wrażenie na publiczności.
Zdejmuje się je na znak, że rozpoczyna się opowieść.
Ale nie jest to żelazna zasada.
Chciałabym kiedyś spróbować.
Włożyłabym kilka warstw i ściągała je w trakcie występu.
Byłoby po tym sporo sprzątania.
Napisy: Ewa Nowicka